Satis raporu ve gelir analizi: hangi sayi neyi anlatir?
Satis raporu, restoraninizin belirli bir donemde ne sattigini ve ne kadar ciro yaptigini gosteren en temel rapordur. POS'tan otomatik cektiginiz ya da elle girdiginiz her satis, bir satis raporuna donusur ve buradan analize aktarilir. Bu yazida raporun her satirinin ne anlama geldigini ve rakamlari nasil yorumlayacaginizi anlatiyoruz.
Bir satis raporu neleri icerir?
Her satis raporu bir baslangic ve bitis tarihi (donem) ile saklanir. Raporu actiginizda once bir ozet kart, ardindan urun bazinda detay listesi gorursunuz.
Ozet kartta iki sey one cikar: Toplam Satis (donemin toplam cirosu) ve Urun Sayisi (rapora giren farkli urun kalem sayisi). Detay listesinde ise her urunun adi, satilan miktari ve toplam tutari alt alta siralanir.
Ornek: 1-7 Haziran raporunda Toplam Satis 84.500 TL, Urun Sayisi 42 yaziyorsa, o hafta 42 farkli urunden toplam 84.500 TL ciro yaptiniz demektir. Listeyi asagi kaydirdiginizda 'Adana Kebap - Miktar: 120 - 36.000 TL' gibi satirlarla en cok hangi urunun cekis yaptigini gorursunuz.
Ciro disindaki gizli kalemler
Satis raporu yalnizca tahsil edilen ciroyu degil, ciroya donusmeyen tuketimi de tutar. Rapor arka planda su dort kalemi ayri ayri toplar:
- Toplam Satis — musteriye satilip paraya donen tutar.
- Fire (zayi) — bozulan, dokulen, satilamadan atilan urunlerin degeri.
- Personel yemegi — ekibe ikram edilen, satis sayilmayan tuketim.
- Ikram (komplimen) — musteriye bedelsiz sunulan urunler.
Bu dort kalem birbirinden ayri durur. Boylece 'urunler nereye gitti' sorusuna net cevap verirsiniz: bir kismi satildi, bir kismi fire oldu, bir kismi ikram veya personel yemegine gitti.
Ipucu: Fire ve ikram kalemleri kabariyorsa, ciro dusmemis olsa bile karliliginiz erir. Bu kalemleri her donem ozetinde goz ucuyla kontrol etmek, mutfak israfini erken yakalamanin en kolay yoludur.
Adisyon ve kisi sayisi
POS'tan cekilen satis raporlarinda ciroyla birlikte adisyon sayisi ve kisi sayisi da gelir. Ayrica gunun toplam indirim ve ilave tutarlari raporda yer alir. Bu rakamlar tek baslarina degil, oran olarak okundugunda anlam kazanir.
En faydali iki oran sunlardir: Adisyon basina ortalama tutar (ciro ÷ adisyon sayisi) ve kisi basina ortalama harcama (ciro ÷ kisi sayisi). Bu iki sayi, masa basina ne kadar kazandiginizi ve menu/servis degisikliklerinin etkisini gosterir.
Ornek: Gunluk ciro 30.000 TL, adisyon sayisi 150, kisi sayisi 320 ise; adisyon basina ortalama 200 TL, kisi basina ortalama yaklasik 94 TL eder. Bir hafta sonra kisi basi 94 TL'den 110 TL'ye ciktiysa, menu fiyatlamasi ya da ust satis (tatli/icecek onerme) calisiyor demektir.
Raporu nasil okumali?
- Once Toplam Satis ile donemin genel cirosuna bakin.
- Urun listesini tutara gore tepeden tarayin; en cok kazandiran 5-10 urunu belirleyin.
- Fire, ikram ve personel yemegi kalemlerinin toplamini ciroya oranlayin; yuksekse nedenini sorgulayin.
- Adisyon ve kisi sayisini kullanip ortalama sepet tutarini cikarin, gecen donemle kiyaslayin.
Dikkat: Yanlislikla eklenmis ya da hatali bir POS raporunu sildiginizde o donemin cirosu da analizlerden ve dashboard'dan dusulur. Silmeden once tarihinin ve tutarinin dogru raporu sectiginizden emin olun; silme islemi geri alinamaz.
Satis raporu, gelir analizinin temelidir. Donem karsilastirma ve dashboard KPI'lari da dahil olmak uzere ciroya dayanan tum raporlar, bu raporlardaki rakamlardan beslenir. Bu yuzden satis verisini duzenli ve dogru tutmak, diger tum raporlarin da dogru olmasini saglar.
Bu makale yardımcı oldu mu?
Hâlâ takıldın mı?
İnsana ihtiyacın varsa kanal ikiye ayrılıyor — hangisini istersen.