Prime esas kazanç (PEK) nedir? Neler dahildir?
Prime esas kazanç (PEK), SGK primlerinin üzerinden hesaplandığı brüt kazanç tabanıdır (5510 sayılı Kanun m.80). Ücretin yanında fazla mesai ile hafta tatili ve resmi tatil primleri de PEK'e girer; kazanç, SGK'nın her yıl belirlediği taban ile tavan arasında dikkate alınır.
Bordroda "SGK matrahı" diye geçen kolon budur. Prim tutarı doğrudan buradan doğduğu için, hangi ödemenin PEK'e girip girmediği hem işletme maliyetini hem çalışanın emeklilik hesabını değiştirir.
PEK'e giren ödemeler
- Aylık ücret (taban ücret)
- Fazla çalışma ücreti
- Hafta tatili ve resmi/genel tatil primleri
- Prim, ikramiye ve benzeri ödemeler (ödendiği ayda dikkate alınır)
- 31 çeken aylarda verilen bir günlük ilave
PEK dışında tutulan veya kısmen istisna olanlar
- Ayni (mal olarak) yapılan yardımlar
- Ölüm, doğum ve evlenme yardımları, görev yollukları, kıdem ve ihbar tazminatı
- Yemek, çocuk ve aile yardımı gibi kalemler kanunda belirlenen sınıra kadar istisnadır
Taban ≤ PEK ≤ Tavan
Sık yapılan hata
Fazla mesai ve tatil primlerini "ek ödeme" sayıp matrahın dışında bırakmak; bu, eksik prim bildirimine yol açar. İstisna sınırları ve tavan tutarı her yıl değişir — kesin uygulama için mali müşavirinizle doğrulayın.
restoo bordroda 'SGK Matrahı' kolonunu prime esas kazanç olarak hesaplar: taban ücrete fazla mesai, tatil primleri ve 31-gün ilavesi dahil edilir, sonuç SGK tavanıyla sınırlanır.
Personel ve bordro modülü →